เลี้ยงลูกให้ปรับตัวง่ายและอารมณ์ดีง่ายนิดเดียว           สวัสดีค่ะผู้ปกครองทุกท่านวันนี้ก้านใบ คลินิกพัฒนาการเด็กลพบุรี มีเคล็ด (ไม่) ลับที่จะช่วยส่งเสริมให้ลูกของเราเติบโตไปเป็นเด็กที่อารมณ์ดีและปรับตัวต่อสถานการณ์ต่าง ๆ ได้ง่ายมาฝากกันค่ะ ซึ่งหากจะกล่าวถึงความสามารถในการปรับตัวของเด็กนั้น จะไม่พูดถึงพัฒนาการทางด้านสังคมและอารมณ์ (Social emotional) คงไม่ได้ เพราะทักษะทางด้านสังคมและอารมณ์เป็นเหมือนสะพานที่จะช่วยให้เด็กสามารถเชื่อมต่อตนเองเข้ากับสิ่งแวดล้อมภายนอกได้ ทำให้เด็กสามารถเข้าใจตนเองและผู้อื่น สามารถสร้างปฏิสัมพันธ์ทางสังคมที่ดีได้ รวมทั้งช่วยให้เด็กปรับตัวกับสิ่งแวดล้อมใหม่ ๆ ที่ตนเองไม่คุ้นเคยได้ เช่น รับรู้ความรู้สึกของผู้อื่นและสามารถสะท้อนความรู้สึกของผู้อื่นได้ มีความเห็นอกเห็นใจ รู้กาละเทศะในการแสดงออกทางอารมณ์และพฤติกรรมที่เหมาะสมในแต่ละสถานการณ์ รับรู้อารมณ์ของตนเองและเรียนรู้ที่จะจัดการกับอารมณ์และพฤติกรรมได้อย่างเหมาะสม เป็นต้น ผู้ปกครองรู้ไหมคะว่าทักษะนี้เป็นทักษะที่เด็กสามารถเกิดการเรียนรู้ได้ตั้งแต่แรกเกิดเลยค่ะ โดยเกิดขึ้นในทันทีที่เด็กได้มีปฏิสัมพันธ์กับผู้คนรอบ ๆ ตัว ซึ่งเด็กจะเกิดการเรียนรู้จากพฤติกรรมที่ได้เห็นและอารมณ์ที่ตนเองได้ซึมซับมา ดังนั้นเราลองมาดูกันนะคะว่าพัฒนาการทางด้านทักษะสังคมและอารมณ์ของมนุษย์เรานั้นเป็นอย่างไรบ้าง - ช่วงอายุ 0-3 เดือน: เริ่มยิ้มให้ผู้คนรอบ ๆ ตัวและผู้ดูแลที่ใกล้ชิด           - ช่วงอายุ 4-6 เดือน: มีอารมณ์ร่วมกับการเล่นกับผู้ดูแล/ผู้ปกครอง…

การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเป็นหนึ่งในวิธีการในการสร้างวินัยให้แก่เด็ก ซึ่งมีที่มาจากทฤษฎีการวางเงื่อนไขด้วยการกระทำของคุณเบอร์รัส เอฟ สกินเนอร์ค่ะ การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมนั้นสามารถลดปัญหาที่อาจตามมาได้ในอนาคตหลังจากการแสดงออกถึงพฤติกรรมที่ไม่พึงประสงค์ของลูก โดยคุณพ่อคุณแม่สามารถค่อยๆ ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของลูกให้เป็นพฤติกรรมที่พึงประสงค์ได้อย่างทีละขั้นค่ะ สำหรับบทความนี้เราจะมาพูดถึงวิธีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมด้วย 6 วิธีการ ดังนี้ 1. การเสริมแรง การเสริมแรงทางบวก (Positive Reinforcement) เป็นการให้บางอย่างเข้าไปตามหลังพฤติกรรม เพื่อเพิ่มความถี่ของพฤติกรรมที่พึงประสงค์ การเสริมแรงทางลบ (Negative Reinforcement) เป็นการเพิ่มความถี่ของพฤติกรรม เพื่อหลีกเลี่ยงจากสิ่งเร้าที่ไม่พึงพอใจ สิ่งที่ควรคำนึงถึงหากต้องการใช้การเสริมแรงทางบวกได้อย่างมีประสิทธิภาพ 1. การยืดเวลาการเสริมแรง (Delay of Reinforcement)             การเสริมแรงควรให้การเสริมแรงทันทีภายหลังจากที่เด็กแสดงพฤติกรรมเป้าหมาย เนื่องจากพฤติกรรมที่เกิดขึ้นในเวลาใกล้เคียงกับการเสริมแรงจะก่อเกิดการเรียนรู้ได้ดีกว่าพฤติกรรมที่เกิดขึ้นแล้วทิ้งช่วงไปนานก่อนได้รับการเสริมแรง แต่หากพฤติกรรมเป้าหมายเกิดขึ้นคงที่สม่ำเสมอแล้ว ควรยืดเวลาการเสริมแรงออกไป 2. ขนาดหรือปริมาณของตัวเสริมแรง (Magnitude or Amount of the Reinforcer)           ปริมาณของตัวเสริมแรงที่ได้รับภายหลังจากแสดงพฤติกรรมจะต้องมากพอกับความต้องการของเด็ก โดยยิ่งมีปริมาณมากก็ยิ่งทำให้ความถี่ของพฤติกรรมเกิดขึ้นได้มาก แต่ทั้งนี้ต้องคำนึงถึงข้อจำกัดด้วยว่า หากให้ในปริมาณที่มากอย่างไม่มีขอบเขตแล้ว อาจทำให้ตัวเสริมแรงนั้นหมดสภาพลงได้ และบางกรณีอาจกลายเป็นสิ่งเร้าที่ไม่พึงพอใจอีกด้วย 3) คุณภาพหรือชนิดของตัวเสริมแรง (Quality or Type of…